Tłumaczenie maszynowe, korekta w toku. Poprawki mile widziane.
Żywot świętego Marcina · Rozdział XVII
Były prokonsul Tetradiusz i palce Marcina w ustach opętanego
Mniej więcej w tym samym czasie niewolnik Tetradiusza, byłego prokonsula i człowieka o wielkim znaczeniu politycznym, popadł w gwałtowny stan opętania, który sprawiał mu straszne cierpienia. Przyszli prosić Marcina, żeby nałożył na niego ręce i go uleczył, a on kazał przyprowadzić młodzieńca do siebie. Tyle że nikt nie potrafił wydobyć go z izby, w której był zamknięty: rzucał się z taką wściekłością, próbując gryźć każdego, kto otworzył drzwi, że nikt nie śmiał się do niego zbliżyć.
Wtedy Tetradiusz osobiście poszedł rzucić się na kolana u stóp Marcina i błagał, żeby sam przyszedł do jego domu pomóc młodzieńcowi. Marcin odpowiedział, że nie może wejść do domu poganina — bo Tetradiusz wyznawał wtedy jeszcze tradycyjną religię rzymską. Były prokonsul z miejsca obiecał mu, że jeśli zły duch opuści tego niewolnika, on sam zostanie chrześcijaninem. Marcin poszedł więc do tego domu, położył rękę na głowie młodzieńca i natychmiast uwolnił go od tej udręki. Widząc to na własne oczy, Tetradiusz dotrzymał słowa: uwierzył w Pana Jezusa, od razu zapisał się na katechumena, niedługo potem przyjął chrzest i do końca życia darzył Marcina ogromną wdzięcznością i szacunkiem, uważając go za sprawcę swojego zbawienia.
W tych samych dniach i w tym samym mieście, gdy Marcin wchodził do domu innego pana, stanął jak wryty tuż przy drzwiach i ostrzegł, że widzi na wewnętrznym dziedzińcu ohydnego demona. Ledwie rozkazał mu odejść, duch wszedł w ciało sługi, który był w głębi domu, w kuchni. Biedak zupełnie postradał zmysły i zaczął wrzeszczeć, zgrzytać zębami i gwałtownie gryźć każdego, kto stanął mu na drodze. W całym domu zapanował chaos: pozostała służba wpadła w panikę i wszyscy uciekli na ulicę.
Marcin podszedł prosto do szalejącego człowieka i zaczął od tego, że kazał mu stać spokojnie. Ponieważ tamten dalej zgrzytał zębami i szeroko otwierał usta, grożąc, że rozszarpie go zębami, Marcin włożył mu do ust własne palce i rzucił wyzwanie: „Jeśli masz taką moc, ugryź je!” Jakby przytknięto mu do gardła rozpalone żelazo, opętany natychmiast rozwarł szczęki najszerzej, jak mógł, żeby nawet nie musnąć palców Marcina. A ponieważ Boże kary zmuszały go do opuszczenia tego ciała, lecz przez usta wyjść już nie mógł, duch nieczysty został w końcu wyrzucony w gwałtownym rozwolnieniu, zostawiając na podłodze cuchnący ślad.
W tym rozdziale są dwa bardzo ciekawe szczegóły:
1. Tetradiusz, vir proconsularis: mieć status „prokonsularny” znaczyło należeć do ścisłej czołówki rzymskiego Senatu i mieć już za sobą rządy w którejś z wielkich prowincji Cesarstwa. Odmawiając z początku wejścia do domu poganina (co przypomina pierwszą rozmowę Jezusa z Kananejką albo z setnikiem w Ewangeliach), Marcin doprowadza tego dumnego arystokratę do osobistego kroku wiary — a wszystko to po to, żeby ocalić zwykłego domowego niewolnika!
2. Surowy realizm drugiego egzorcyzmu: kto czyta ten rozdział dzisiaj, często jest zaskoczony bardzo dosadnym zakończeniem epizodu! Dla religijnej mentalności IV wieku było jasne: skoro konsekrowane palce biskupa znalazły się w ustach sługi, zły duch nie mógł już wyjść drogą, która została pobłogosławiona — dlatego Sulpicjusz mówi nam bez owijania w bawełnę, że musiał wyjść „dołem”, w gwałtownym ataku biegunki (fluxu ventris).